Bij een scheiding wordt het pensioen dat je tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap hebt opgebouwd, in principe verdeeld tussen jou en je ex-partner. Dit geldt voor pensioen uit de tweede pijler (werkgeverspensioen) en kan ook gelden voor privé opgebouwd pensioen in de derde pijler, afhankelijk van je huwelijkse voorwaarden. Hieronder lees je precies hoe je je pensioen kunt berekenen na een scheiding en welke regels daarbij komen kijken.
Welke pensioenen worden verdeeld bij een scheiding?
Bij een scheiding worden in principe alle pensioenen verdeeld die tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap zijn opgebouwd. Dit betreft het ouderdomspensioen uit de tweede pijler, dus pensioen via je werkgever. Pensioen dat je vóór het huwelijk hebt opgebouwd, blijft buiten de verdeling.
De verdeling van pensioen is geregeld in de Wet verevening pensioenrechten bij scheiding (Wvps). Deze wet is van toepassing op:
- Ouderdomspensioen opgebouwd tijdens het huwelijk of geregistreerd partnerschap
- Pensioen bij pensioenfondsen en verzekeraars
- Onder bepaalde voorwaarden ook lijfrentes en privé pensioenopbouw
Let op: nabestaandenpensioen en arbeidsongeschiktheidspensioen vallen niet onder de verevening. Het nabestaandenpensioen gaat na scheiding automatisch naar je ex-partner, tenzij jullie anders afspreken. Dit heet het bijzonder partnerpensioen.
Heb je pensioen opgebouwd in de derde pijler, bijvoorbeeld via een lijfrente of een pensioenrekening? Dan hangt het van je huwelijkse voorwaarden af of dit verdeeld moet worden. Bij een huwelijk in gemeenschap van goederen valt dit vermogen in principe in de gemeenschap en moet het verdeeld worden.
Hoe werkt pensioenverevening en wat krijgt je ex-partner?
Pensioenverevening betekent dat je ex-partner recht heeft op de helft van het ouderdomspensioen dat jij tijdens het huwelijk hebt opgebouwd. Dit recht ontstaat automatisch bij scheiding, maar moet binnen twee jaar na de scheiding gemeld worden bij de pensioenuitvoerder om rechtstreekse uitbetaling te regelen.
Zo werkt het in de praktijk:
- Je meldt de scheiding bij je pensioenuitvoerder met het formulier ‘Mededeling van scheiding’
- De pensioenuitvoerder berekent welk deel van je pensioen tijdens het huwelijk is opgebouwd
- Je ex-partner krijgt straks rechtstreeks de helft van dat deel uitbetaald
Meld je de scheiding niet binnen twee jaar? Dan blijft het recht op verevening bestaan, maar betaalt de pensioenuitvoerder niet rechtstreeks aan je ex-partner. Jij moet dan zelf zorgen dat je ex-partner het juiste deel krijgt wanneer je met pensioen gaat.
Je kunt ook afwijken van de standaard verdeling. In een echtscheidingsconvenant kun je afspreken dat je ex-partner meer of minder dan de helft krijgt, of dat er helemaal geen verevening plaatsvindt. Zulke afspraken leg je vast bij de notaris.
Wat is het verschil tussen verevening en conversie?
Bij verevening blijft het pensioen op jouw naam staan en krijgt je ex-partner pas een deel uitbetaald wanneer jij met pensioen gaat. Bij conversie wordt het pensioen definitief gesplitst: je ex-partner krijgt een eigen, zelfstandig pensioenrecht dat losstaat van jouw pensioen en levensduur.
Kenmerken van verevening
Verevening is de standaardmethode. Je ex-partner ontvangt de uitkering pas als jij met pensioen gaat. Overlijd jij vóór je pensioendatum, dan vervalt het recht op verevening. Wel heeft je ex-partner dan mogelijk recht op bijzonder partnerpensioen.
Een voordeel van verevening is dat het eenvoudig te regelen is. Een nadeel is dat je ex-partner afhankelijk blijft van jouw keuzes, zoals wanneer jij met pensioen gaat.
Kenmerken van conversie
Bij conversie wordt het te verevenen pensioen omgezet in een eigen pensioenrecht voor je ex-partner. Dit pensioen staat volledig los van jou. Je ex-partner bepaalt zelf wanneer de uitkering ingaat en het pensioen vervalt niet als jij eerder overlijdt.
Conversie moet je samen aanvragen bij de pensioenuitvoerder. Niet alle uitvoerders bieden deze mogelijkheid aan. Een voordeel is de volledige onafhankelijkheid. Een nadeel is dat het bijzonder partnerpensioen meestal vervalt bij conversie.
De keuze tussen verevening en conversie hangt af van jullie persoonlijke situatie. Wil je ex-partner onafhankelijk zijn van jouw pensioenkeuzes? Dan kan conversie interessant zijn. Wil je de zaken simpel houden? Dan is verevening vaak de logische keuze.
Hoe bereken je de waarde van opgebouwd pensioen?
Om de waarde van opgebouwd pensioen te berekenen, heb je het pensioenoverzicht nodig van je pensioenuitvoerder. Hierop staat hoeveel pensioen je in totaal hebt opgebouwd en kun je aflezen welk deel tijdens het huwelijk is opgebouwd. Dit deel vormt de basis voor de verdeling.
De berekening gaat als volgt:
- Vraag je Uniform Pensioenoverzicht (UPO) op bij je pensioenuitvoerder of bekijk het via mijnpensioenoverzicht.nl
- Bepaal de huwelijkse periode: van trouwdatum tot scheidingsdatum
- Bereken welk deel van het totale pensioen in die periode is opgebouwd
- De helft van dat bedrag is het vereveningsdeel voor je ex-partner
Bij de meeste pensioenuitvoerders kun je een specificatie opvragen van de opbouw per jaar. Zo kun je precies zien welk bedrag aan pensioen je tijdens het huwelijk hebt opgebouwd. Wil je zelf je
pensioen berekenen? Dan helpt het om alle pensioenoverzichten van beide partners te verzamelen.
Houd er rekening mee dat het gaat om het opgebouwde recht, niet om de contante waarde. De pensioenuitvoerder rekent met het jaarlijkse pensioenbedrag dat je straks ontvangt, niet met een bedrag dat je nu zou kunnen opnemen.
Wat gebeurt er met je pensioen als zzp’er of dga bij scheiding?
Als
zzp’er of dga bouw je meestal geen pensioen op via een werkgever, maar in de derde pijler via een lijfrente of pensioenrekening. Of dit pensioen verdeeld moet worden bij scheiding, hangt af van je huwelijkse voorwaarden en de specifieke pensioenregeling die je hebt.
Pensioen in de derde pijler
Ben je getrouwd in gemeenschap van goederen? Dan valt je privé opgebouwde pensioen in principe in de gemeenschap en moet het verdeeld worden. Bij huwelijkse voorwaarden met uitsluiting van gemeenschap kan dit anders liggen, afhankelijk van wat er precies is afgesproken.
Een lijfrente of pensioenrekening is juridisch gezien vermogen, geen pensioenrecht zoals bij een pensioenfonds. Daarom valt het niet automatisch onder de Wet verevening pensioenrechten. De verdeling verloopt via het vermogensrecht en wordt geregeld in het echtscheidingsconvenant.
Pensioen in eigen beheer voor dga’s
Had je als dga pensioen in eigen beheer opgebouwd? Sinds 2017 is het niet meer mogelijk om nieuw pensioen in eigen beheer op te bouwen. Bestaande regelingen moesten worden afgeschaft, afgekocht of omgezet naar een oudedagsverplichting (ODV). Bij scheiding moet je kijken naar wat er met jouw specifieke regeling is gebeurd.
Een oudedagsverplichting valt onder de vereveningsregels. Je ex-partner heeft recht op de helft van het deel dat tijdens het huwelijk is opgebouwd. Dit moet je vastleggen in het echtscheidingsconvenant.
Hoe helpt BrightPensioen bij pensioen berekenen na scheiding?
Bij BrightPensioen krijg je helder inzicht in je pensioenopbouw, ook als je situatie verandert door een scheiding. Als zzp’er, dga of werknemer die zelf pensioen opbouwt, profiteer je van:
- Een transparant overzicht van je opgebouwde pensioen in de derde pijler
- Flexibiliteit om je inleg aan te passen aan je nieuwe financiële situatie
- Persoonlijk contact met echte mensen die je vragen beantwoorden
Wil je meer informatie of hulp bij het maken van een keuze?
pensioenoplossingen voor werkgevers,
bel me over werkgeverspensioen of
Maak een belafspraak of
neem direct contact op met ons team en je krijgt direct een collega aan de telefoon.
Dit artikel bevat algemene informatie en is geen individueel financieel of fiscaal advies.
