Hoe werkt jaarruimte als je van baan wisselt?

Als je van baan wisselt, verandert je jaarruimte omdat die wordt berekend op basis van je inkomen en pensioenopbouw bij je werkgever. Een nieuwe baan met een andere pensioenregeling (of zonder regeling) leidt vaak tot een andere factor A, waardoor je meer of minder ruimte krijgt om fiscaal aftrekbaar pensioen op te bouwen in de derde pijler. Hieronder lees je precies hoe dat werkt en waar je op moet letten.

Wat verandert er aan je jaarruimte als je overstapt naar een andere werkgever?

Bij een baanwissel verandert je jaarruimte doordat twee variabelen verschuiven: je bruto-inkomen en de pensioenopbouw via je werkgever (de zogeheten factor A). Samen bepalen deze hoeveel je fiscaal aftrekbaar mag inleggen voor je pensioen in de derde pijler.

Even een stapje terug. De jaarruimte is het bedrag dat je mag aftrekken van je belastbaar inkomen wanneer je het inlegt voor aanvullend pensioen. De berekening kijkt naar je premie-inkomen van het voorgaande jaar en trekt daar onder andere de AOW-franchise en je al opgebouwde pensioen (factor A) vanaf. Stap je over naar een werkgever met een ruimere pensioenregeling? Dan wordt je factor A hoger en houd je minder jaarruimte over. Ga je juist naar een werkgever met een soberdere regeling, dan groeit je jaarruimte.

Wat veel mensen niet weten: de jaarruimte wordt berekend over het voorgaande jaar. Wissel je in 2026 van baan, dan gebruik je voor de jaarruimteberekening van 2026 nog je gegevens van 2025. De gevolgen van je baanwissel merk je dus pas een jaar later in je berekening. Dat is goed om te onthouden, want het betekent dat je in het jaar van je overstap nog even met de oude cijfers werkt.

Hoe bereken je jaarruimte na een baanwissel?

Je berekent je jaarruimte na een baanwissel door je premie-inkomen van het voorgaande jaar te nemen, de AOW-franchise af te trekken, het resultaat te vermenigvuldigen met een wettelijk vastgesteld percentage en daar je factor A van af te trekken. De factor A vind je terug op het Uniform Pensioenoverzicht (UPO) van je (vorige) werkgever.

In de praktijk doorloop je deze stappen:

1. Verzamel je premie-inkomen: Dit is je bruto-inkomen uit het voorgaande jaar waarover je pensioen mag opbouwen. Je vindt dit op je jaaropgave.
2. Trek de AOW-franchise af: Dit is een vast bedrag dat de overheid jaarlijks vaststelt. Over dit deel bouw je geen aanvullend pensioen op, omdat de AOW dat al dekt.
3. Vermenigvuldig met het jaarruimtepercentage: De uitkomst vermenigvuldig je met het wettelijke percentage dat elk jaar door de Belastingdienst wordt gepubliceerd.
4. Trek je factor A af: De factor A staat voor de pensioenopbouw die je al via je werkgever hebt opgebouwd in het voorgaande jaar. Heb je in dat jaar bij twee werkgevers gewerkt? Dan tel je beide factoren A bij elkaar op.

Het resultaat is je jaarruimte. Let op: als je halverwege het jaar bent gewisseld, kan het zijn dat je twee UPO’s ontvangt met elk een eigen factor A. Tel die op voor een kloppende berekening. Vind je het lastig? Er bestaan handige online tools waarmee je snel je jaarruimte berekent met je inkomensgegevens en factor A.

Wat als je nieuwe werkgever geen pensioenregeling heeft?

Heeft je nieuwe werkgever geen pensioenregeling, dan is je factor A nul. Dat betekent dat je jaarruimte flink kan oplopen, omdat er geen werkgeverspensioen wordt afgetrokken van je berekening. Je mag dan meer fiscaal aftrekbaar inleggen in de derde pijler.

Dit komt vaker voor dan je denkt. Niet elke werkgever is verplicht om een pensioenregeling aan te bieden, zeker bij kleinere bedrijven of in sectoren zonder verplicht bedrijfstakpensioenfonds. In zo’n situatie ben je zelf verantwoordelijk voor je pensioenopbouw. Dat klinkt misschien spannend, maar het heeft ook een voordeel: je hebt maximale fiscale ruimte om zelf pensioen op te bouwen.

Een paar aandachtspunten als je nieuwe werkgever geen pensioen aanbiedt:

• Je factor A is nul: Hierdoor is je jaarruimte hoger dan bij een werkgever die wel pensioen opbouwt.
• Je bent zelf aan zet: Niemand legt automatisch voor je in. Je moet zelf actie ondernemen om pensioen op te bouwen.
• Fiscaal voordeel is groter: Omdat je meer jaarruimte hebt, kun je ook meer belastingvoordeel pakken op je inleg.
• Let op de maximale jaarruimte: Er geldt een wettelijk maximum. In 2026 is dat vastgesteld door de Belastingdienst. Meer dan dat bedrag kun je niet aftrekken, ook al is je factor A nul.

Ben je van een baan met pensioenregeling overgestapt naar een werkgever zonder regeling? Dan is het slim om zo snel mogelijk je eigen pensioenopbouw te regelen. Hoe eerder je begint, hoe langer je inleg kan groeien.

Kun je jaarruimte uit eerdere jaren alsnog benutten?

Ja, onbenutte jaarruimte uit eerdere jaren kun je alsnog gebruiken via de zogeheten reserveringsruimte. Je mag tot tien jaar terugkijken en de niet-gebruikte jaarruimte uit die periode inhalen, tot een wettelijk vastgesteld maximum per jaar.

Dit is goed nieuws als je in eerdere jaren te weinig of niets hebt ingelegd voor je pensioen. Veel mensen laten jaarruimte onbenut, bijvoorbeeld omdat ze er niet van op de hoogte waren of omdat ze het geld op dat moment niet konden missen. De reserveringsruimte biedt een tweede kans.

Hoe werkt de reserveringsruimte precies?

De reserveringsruimte is het totaal van alle onbenutte jaarruimte van de afgelopen tien jaar. Stel, je hebt in vijf van die tien jaar niets ingelegd terwijl je wel jaarruimte had. Dan mag je die gemiste ruimte alsnog benutten, bovenop je reguliere jaarruimte van dit jaar. Er geldt wel een jaarlijks maximum voor de reserveringsruimte. Je kunt dus niet alles in één keer inhalen als het totaal boven dat maximum uitkomt.

Wanneer is de reserveringsruimte extra interessant?

Juist bij een baanwissel is de reserveringsruimte het overwegen waard. Misschien had je bij je vorige werkgever een prima pensioenregeling en besteedde je geen aandacht aan de derde pijler. Of je was een tijdje zzp’er en legde niets in. In beide gevallen heb je waarschijnlijk onbenutte jaarruimte opgebouwd die je nu kunt inhalen. Zeker als je een bonus of afkoopsom hebt ontvangen bij je vertrek, kan dat een mooi moment zijn om die ruimte te vullen.

Wil je precies weten hoeveel reserveringsruimte je hebt? Dan heb je de jaarruimteberekeningen van de afgelopen tien jaar nodig. Dat klinkt als een klus, maar met de juiste gegevens (je jaaropgaven en UPO’s) kom je er snel achter.

Waar kun je jaarruimte het beste inleggen na een baanwissel?

Na een baanwissel kun je je jaarruimte inleggen bij een pensioenuitvoerder die een derde pijler pensioenproduct aanbiedt, zoals een lijfrente of een pensioenrekening. Waar je het inlegt, hangt af van je persoonlijke situatie, je voorkeuren op het gebied van kosten, duurzaamheid en flexibiliteit.

Er zijn grofweg twee opties: een lijfrenteverzekering bij een verzekeraar of een pensioenrekening bij een vermogensbeheerder of bank. Bij een verzekering leg je je vaak voor langere tijd vast. Bij een pensioenrekening heb je doorgaans meer flexibiliteit in je inleg. Let bij je keuze op de volgende punten:

• Kosten: Sommige aanbieders rekenen een percentage over je opgebouwde vermogen. Andere hanteren een vast bedrag. Op de lange termijn kan dat een groot verschil maken.
• Beleggingsbeleid: Kijk of de aanbieder belegt op een manier die bij je past. Denk aan duurzaamheid, risicoprofiel en spreiding.
• Flexibiliteit: Kun je je inleg aanpassen als je situatie verandert? Dat is juist bij een baanwissel relevant, want je inkomen kan fluctueren.
• Transparantie: Begrijp je wat je betaalt en waar je geld naartoe gaat? Hoe duidelijker, hoe beter.

Een baanwissel is een natuurlijk moment om je pensioenopbouw onder de loep te nemen. Je financiële situatie verandert, en daarmee ook je mogelijkheden. Neem de tijd om te vergelijken en kies bewust.

Hoe BrightPensioen je helpt bij jaarruimte en pensioenopbouw na een baanwissel

Bij BrightPensioen maken we het makkelijk om na een baanwissel je jaarruimte te benutten en je pensioen aan te vullen in de derde pijler. Als coöperatie en B Corp-gecertificeerde sociale onderneming staan jouw belangen centraal, niet die van aandeelhouders.

Dit is wat we concreet voor je doen:

• Vast lidmaatschap: Je betaalt als particuliere deelnemer een vast bedrag per jaar in plaats van een percentage over je opgebouwde vermogen. Daarnaast beleg je tegen kostprijs, want wij verdienen niet aan je beleggingen.
• Duurzaam beleggen: Je inleg gaat vanaf dag één in zorgvuldig geselecteerde duurzame ETF’s en green bonds.
• Flexibele inleg: Je bepaalt zelf hoeveel en wanneer je inlegt. Handig als je inkomen na een baanwissel even onzeker is.
• Persoonlijk contact: Heb je vragen over je jaarruimte of reserveringsruimte? Je krijgt een echt mens aan de telefoon, geen chatbot.

Ben je werkgever en wil je een pensioenregeling aanbieden aan je personeel? Voor werkgevers geldt een andere kostenstructuur dan voor particuliere deelnemers: wij hanteren vaste uitvoeringskosten per medewerker per jaar.

Wil je meer informatie of hulp bij het maken van een keuze? Maak een belafspraak met een van onze pensioenexperts of neem direct contact op met ons team en je krijgt een echt mens aan de telefoon.

Dit artikel bevat algemene informatie en is geen individueel financieel of fiscaal advies.