Kun je met jaarruimte je belastbaar inkomen verlagen?

Ja, met jaarruimte kun je je belastbaar inkomen verlagen. De inleg die je doet voor je pensioen in de derde pijler is aftrekbaar als lijfrentepremie. Daardoor betaal je over dat bedrag geen inkomstenbelasting in het jaar van inleg. Vooral voor zzp’ers en DGA’s die zelf verantwoordelijk zijn voor hun pensioenopbouw, is dit een van de meest toegankelijke manieren om fiscaal voordelig vermogen op te bouwen.

Maar hoeveel levert het nu echt op? En hoe werkt die berekening precies? In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over jaarruimte, belastingaftrek en pensioen opbouwen als zelfstandige.

Hoeveel belasting bespaar je concreet met jaarruimte?

De belastingbesparing hangt af van je belastingtarief en het bedrag dat je inlegt. Je inleg wordt afgetrokken van je belastbaar inkomen, waardoor je minder inkomstenbelasting betaalt. Hoe hoger je tarief, hoe groter het voordeel van de lijfrentepremieaftrek.

Stel: je legt een bedrag in dat binnen je beschikbare jaarruimte valt. Dat bedrag trek je af in je aangifte inkomstenbelasting. De Belastingdienst berekent vervolgens je belasting over een lager inkomen. Het verschil tussen wat je zonder aftrek zou betalen en wat je nu betaalt, is je netto belastingvoordeel.

Een paar dingen om in gedachten te houden:

• Je bespaart in het jaar van inleg, maar betaalt later belasting wanneer je het pensioen laat uitkeren. Dit heet de “omkeerregel”.
• Veel mensen zitten bij uitkering in een lager belastingtarief dan tijdens hun werkende jaren, waardoor er per saldo een voordeel overblijft.
• Het fiscale voordeel van jaarruimte is geen cadeautje, maar een uitstel van belasting met vaak een gunstig netto effect.

Het is dus niet zo zwart-wit als “je bespaart X euro”. Je situatie bij uitkering speelt ook mee. Maar voor de meeste werkenden en zelfstandigen pakt de jaarruimtebelastingaftrek positief uit.

Hoe bereken je jouw beschikbare jaarruimte?

Je jaarruimte bereken je op basis van je bruto inkomen (premiegrondslag) van het voorgaande jaar, verminderd met de AOW-franchise en eventuele pensioenopbouw via een werkgever. De uitkomst is het maximale bedrag dat je fiscaal aftrekbaar mag inleggen voor je pensioen in de derde pijler.

De berekening werkt in grote lijnen zo:

1. Neem je bruto jaarinkomen van het voorgaande jaar.
2. Trek de AOW-franchise af. Dit is een drempelbedrag dat de overheid jaarlijks vaststelt.
3. Vermenigvuldig de uitkomst met een wettelijk vastgesteld percentage.
4. Trek daar je opgebouwde pensioen via een werkgever van af (de zogenaamde factor A).

Ben je zzp’er en bouw je geen pensioen op via een werkgever? Dan is stap vier voor jou niet van toepassing, en valt je jaarruimte doorgaans hoger uit. Dat maakt de jaarruimte extra interessant voor zelfstandigen die zelf hun pensioen regelen.

Wil je het makkelijk laten uitrekenen? Er zijn online tools beschikbaar waarmee je snel je jaarruimte kunt berekenen met een handige tool. Je vult je inkomensgegevens in en ziet direct wat je maximaal mag inleggen.

Wat is het verschil tussen jaarruimte en reserveringsruimte?

Jaarruimte is het bedrag dat je in het huidige kalenderjaar fiscaal aftrekbaar mag inleggen. Reserveringsruimte is de onbenutte jaarruimte van de afgelopen tien jaar die je alsnog mag inhalen. Samen bieden ze de mogelijkheid om een groter bedrag aftrekbaar in te leggen dan alleen de jaarruimte van dit jaar.

Jaarruimte: je jaarlijkse fiscale ruimte

De jaarruimte wordt elk jaar opnieuw berekend. Gebruik je die ruimte niet (volledig), dan vervalt die niet meteen. Het schuift door naar je reserveringsruimte. Je kunt de jaarruimte alleen benutten voor het jaar waarop de berekening betrekking heeft.

Reserveringsruimte: inhalen wat je hebt laten liggen

Heb je in eerdere jaren minder ingelegd dan je mocht? Dan kun je dat verschil alsnog benutten via de reserveringsruimte. Je mag tot tien jaar terugkijken. Er geldt wel een jaarlijks maximum voor de reserveringsruimte. Dit is handig als je bijvoorbeeld een goed jaar hebt gedraaid en extra wilt inleggen voor je pensioen.

Combineer je jaarruimte en reserveringsruimte? Dan kun je in een enkel jaar een flink bedrag fiscaal aftrekbaar inleggen. Vooral voor zzp’ers met wisselende inkomsten kan dit een slimme strategie zijn om het fiscale voordeel van de jaarruimte optimaal te benutten.

Wanneer is het slim om jaarruimte wél of niet te benutten?

Het benutten van je jaarruimte is vooral interessant wanneer je voldoende inkomen hebt om belasting te besparen en je het geld kunt missen tot je pensioenleeftijd. Het is minder logisch als je inkomen laag is, je het geld op korte termijn nodig hebt, of je al voldoende pensioen opbouwt via andere regelingen.

Wanneer het wél slim kan zijn

• Je bent zzp’er of DGA zonder werkgeverspensioen. Je bouwt waarschijnlijk weinig tot niets op via de eerste of tweede pijler (buiten AOW). De derde pijler is dan je belangrijkste route om pensioen op te bouwen.
• Je hebt een jaar met hoger inkomen. In een goed jaar profiteer je meer van de aftrek, zeker als je in een hoger belastingtarief valt.
• Je wilt je belastbaar inkomen verlagen. Bijvoorbeeld om onder een bepaalde grens te blijven voor toeslagen of andere inkomensafhankelijke regelingen.
• Je kunt het geld langere tijd missen. Pensioenopbouw via lijfrente is bedoeld voor de lange termijn. Je kunt er niet zomaar tussentijds bij.

Wanneer je beter kunt wachten

• Je inkomen is laag. Bij een laag belastingtarief is het fiscale voordeel beperkt. Het kan slimmer zijn om te wachten tot een jaar waarin je meer verdient.
• Je hebt het geld op korte termijn nodig. Geld dat je inlegt voor pensioen zit vast tot je pensioenleeftijd. Heb je een financiële buffer nodig? Geef daar dan voorrang aan.
• Je bouwt al ruim voldoende pensioen op. Als je via een werkgever een goed pensioen opbouwt, is je beschikbare jaarruimte sowieso kleiner.

Het draait om jouw persoonlijke situatie. Er is geen one-size-fits-all antwoord. Neem de tijd om je opties te bekijken voordat je een keuze maakt.

Waar kun je jaarruimte inleggen voor pensioenopbouw?

Je kunt je jaarruimte inleggen bij een bank, verzekeraar of een beheerder van een lijfrentebeleggingsrekening. De inleg moet wel bij een erkende aanbieder plaatsvinden om in aanmerking te komen voor de lijfrentepremieaftrek. Je hebt de keuze tussen een lijfrenteverzekering, een bancaire lijfrente of een lijfrentebeleggingsrekening.

De verschillen in het kort:

• Lijfrenteverzekering: je legt in bij een verzekeraar. Je krijgt vaak een gegarandeerde uitkering, maar de kosten zijn doorgaans hoger en het rendement lager.
• Bancaire lijfrente: je zet geld op een geblokkeerde spaarrekening bij een bank. Veilig, maar met de huidige spaarrentes bouw je weinig vermogen op.
• Lijfrentebeleggingsrekening: je belegt je inleg in fondsen of ETF’s. Meer kans op rendement, maar ook meer risico. Op de lange termijn kan beleggen gunstiger uitpakken dan sparen.

Let bij het kiezen van een aanbieder op de kosten. Sommige partijen rekenen een percentage over je opgebouwde vermogen, wat bij een groeiende pensioenpot flink kan oplopen. Andere partijen werken met een vast bedrag. Vergelijk ook of de aanbieder transparant is over waar je geld in belegd wordt en welke service je krijgt.

Hoe BrightPensioen je helpt met jaarruimte en pensioenopbouw

Bij BrightPensioen maken we het makkelijk om je jaarruimte te benutten en pensioen op te bouwen in de derde pijler. Als B Corp-gecertificeerde sociale onderneming staan jouw belangen voorop. Dit is hoe wij het aanpakken:

• Gratis jaarruimte berekenen: met onze jaarruimtetool bereken je in een paar stappen wat je maximaal fiscaal aftrekbaar mag inleggen.
• Vast lidmaatschap, geen percentage: je betaalt een vast bedrag per jaar. We nemen geen percentage uit je pensioenpot. Je belegt tegen kostprijs en wij verdienen daar zelf niet aan.
• Duurzaam beleggen vanaf dag één: je inleg gaat naar zorgvuldig geselecteerde ETF’s en green bonds. Goed voor je pensioen en voor de wereld.
• Flexibel inleggen: je bepaalt zelf hoeveel je inlegt, wanneer je inlegt, en je kunt dit op elk moment aanpassen.
• Persoonlijk contact: heb je vragen? Je krijgt een echt mens aan de telefoon, geen chatbot.

Wil je meer informatie of hulp bij het maken van een keuze? Maak een belafspraak of neem direct contact op met ons team. Je krijgt een echt mens aan de telefoon.

Dit artikel bevat algemene informatie en is geen individueel financieel of fiscaal advies.