Kun je onbenutte jaarruimte later nog inhalen?

Ja, onbenutte jaarruimte kun je later nog inhalen via de zogeheten reserveringsruimte. Je mag tot tien jaar teruggaan om niet-gebruikte jaarruimte alsnog te benutten voor je pensioen in de derde pijler. Dat betekent dat je fiscaal voordelig een groter bedrag kunt inleggen dan alleen de jaarruimte van dit jaar.

Dit is vooral interessant voor zzp’ers, DGA’s en anderen die in eerdere jaren geen of te weinig pensioen hebben opgebouwd. Ook heb je als je pensioen opbouwt bij de werkgever, vaak nog onbenutte jaarruimte die je kunt inhalen tot 10 jaar terug. Hieronder lees je precies hoe de reserveringsruimte werkt, hoe je die berekent en wanneer het slim is om er gebruik van te maken.

Hoeveel jaar kun je terug met de reserveringsruimte?

Met de reserveringsruimte kun je maximaal tien jaar teruggaan. Dat betekent dat je in 2026 onbenutte jaarruimte kunt inhalen vanaf 2016. Elk jaar dat je jaarruimte niet (volledig) hebt benut, telt mee voor je reserveringsruimte. Hoe meer jaren je hebt overgeslagen, hoe groter het bedrag dat je alsnog fiscaal aftrekbaar kunt inleggen.

Let op: de reserveringsruimte kent een jaarlijks maximum. Je mag dus niet onbeperkt inhalen. In 2026 geldt er een plafond voor het totale bedrag dat je via de reserveringsruimte mag aftrekken. Dit maximum staat los van je reguliere jaarruimte en komt daar bovenop.

Elk jaar schuift het venster van tien jaar op. Heb je in 2016 jaarruimte laten liggen en haal je die niet in vóór 1 januari 2027? Dan vervalt die ruimte definitief. Het loont dus om regelmatig te checken of je nog onbenutte jaarruimte hebt staan.

Hoe bereken je de reserveringsruimte?

De reserveringsruimte bereken je door per jaar (over de afgelopen tien jaar) te kijken hoeveel jaarruimte je had en hoeveel je daarvan daadwerkelijk hebt gebruikt voor lijfrentepremieaftrek. Het verschil per jaar is je onbenutte jaarruimte. Tel die bedragen bij elkaar op en je hebt je totale reserveringsruimte, tot het geldende maximum.

In de praktijk heb je de volgende gegevens nodig om de reserveringsruimte te berekenen:

• Je bruto-inkomen (premiegrondslag) per jaar over de afgelopen tien jaar
• De factor A: de pensioenaangroei bij een werkgever, als die er was
• De bedragen die je daadwerkelijk hebt ingelegd voor lijfrente of pensioen in de derde pijler
• De AOW-franchise per jaar (dit is het deel van je inkomen waarover je geen pensioen opbouwt)

Voor elk jaar bereken je eerst de jaarruimte op basis van je inkomen en eventuele pensioenopbouw via een werkgever. Vervolgens trek je daar je werkelijke inleg van af. Wat overblijft, is de onbenutte jaarruimte van dat jaar. De som van al die bedragen vormt je reserveringsruimte, begrensd door het jaarlijkse maximum.

Klinkt ingewikkeld? Dat valt mee als je het stap voor stap doet. En je hoeft het niet alleen uit te zoeken. Er zijn handige tools beschikbaar waarmee je snel inzicht krijgt in je persoonlijke situatie.

Wat is het verschil tussen jaarruimte en reserveringsruimte?

De jaarruimte is het maximale bedrag dat je in een bepaald kalenderjaar fiscaal aftrekbaar mag inleggen voor je pensioen. De reserveringsruimte is het totaal aan onbenutte jaarruimte uit voorgaande jaren (maximaal tien jaar terug) dat je alsnog mag inhalen. Samen bepalen ze hoeveel je in totaal fiscaal voordelig kunt storten.

Jaarruimte: je jaarlijkse fiscale speelruimte

De jaarruimte wordt elk jaar opnieuw berekend op basis van je bruto-inkomen van het voorgaande jaar. Heb je via een werkgever pensioen opgebouwd? Dan wordt dat in mindering gebracht via de factor A. Bouw je geen pensioen op via een werkgever, zoals veel zzp’ers, dan is je jaarruimte doorgaans hoger. De jaarruimte geldt specifiek voor het kalenderjaar waarin je de inleg doet. Wil je weten wat jouw ruimte is? Je kunt eenvoudig je jaarruimte berekenen met onze tool.

Reserveringsruimte: je inhaalslag

De reserveringsruimte is bedoeld als vangnet. Niet iedereen heeft elk jaar voldoende geld of aandacht om de volledige jaarruimte te benutten. Juist voor zzp’ers met wisselende inkomsten is dit herkenbaar. In een goed jaar kun je dan een extra storting doen en daarmee ook de fiscale aftrek van eerdere jaren alsnog benutten. Je mag de reserveringsruimte bovenop je reguliere jaarruimte inleggen, waardoor je totale aftrekbare inleg flink kan oplopen.

Wanneer is het slim om reserveringsruimte te benutten?

Het benutten van reserveringsruimte is vooral interessant in jaren waarin je een hoger inkomen hebt, omdat de fiscale aftrek dan meer oplevert. Hoe hoger je belastbaar inkomen, hoe groter het voordeel van de lijfrentepremieaftrek. Daarnaast is het slim om reserveringsruimte te gebruiken voordat die na tien jaar vervalt.

Er zijn een paar situaties waarin het extra de moeite waard kan zijn:

• Je hebt een piekjaar qua omzet. Als zzp’er of DGA fluctueert je inkomen. In een topjaar profiteer je maximaal van de fiscale aftrek door ook je reserveringsruimte in te zetten.
• Je verkoopt je bedrijf of ontvangt een eenmalige uitkering. Een groot bedrag ineens betekent een hogere belastingdruk. Door reserveringsruimte te benutten, druk je je belastbaar inkomen.
• Je bent jaren vergeten pensioen op te bouwen. Veel zzp’ers beginnen pas na een paar jaar met pensioenopbouw. De reserveringsruimte biedt dan de kans om een deel van die gemiste jaren alsnog fiscaal voordelig in te halen.
• Oude jaarruimte dreigt te vervallen. Jaarruimte van tien jaar geleden vervalt aan het einde van het jaar. Wacht je te lang, dan ben je die aftrekmogelijkheid kwijt.

Een kanttekening: het inleggen van een groot bedrag ineens betekent ook dat je dat geld voor langere tijd vastzet. Je kunt er in principe pas bij vanaf je AOW-leeftijd (of kort daarvoor). Zorg er dus voor dat je voldoende financiële buffer overhoudt voor je dagelijkse uitgaven en onverwachte kosten.

Hoe geef je de reserveringsruimte op bij de Belastingdienst?

Je geeft de reserveringsruimte op in je aangifte inkomstenbelasting, bij het onderdeel lijfrentepremieaftrek. Je vult daar het totale bedrag in dat je hebt ingelegd: zowel de jaarruimte als de reserveringsruimte. De Belastingdienst maakt in de aangifte onderscheid tussen beide, zodat duidelijk is welk deel reguliere jaarruimte is en welk deel je inhaalt.

Een paar praktische tips:

1. Bewaar je berekening. De Belastingdienst kan achteraf vragen hoe je aan je reserveringsruimte komt. Zorg dat je per jaar kunt laten zien wat je jaarruimte was en hoeveel je hebt ingelegd.
2. Leg het geld in vóór 31 december. De inleg moet gedaan zijn in het kalenderjaar waarover je aangifte doet. Wacht je tot januari, dan telt het pas voor het volgende belastingjaar.
3. Check je UPO of factor A. Als je (deels) in loondienst werkt of hebt gewerkt, heb je de factor A nodig uit je Uniform Pensioenoverzicht. Die vind je op mijnpensioenoverzicht.nl.
4. Gebruik de juiste codes in je aangifte. In de aangifte inkomstenbelasting vul je bij “uitgaven voor inkomensvoorzieningen” je lijfrentepremie in. De Belastingdienst rekent vervolgens na of het bedrag binnen je jaar- en reserveringsruimte valt.

Twijfel je over de berekening of wil je zeker weten dat je het goed doet? Overweeg dan om een fiscalist of belastingadviseur mee te laten kijken. Zo voorkom je dat je te veel of te weinig opgeeft.

Hoe BrightPensioen je helpt bij het inhalen van jaarruimte

Bij BrightPensioen maken we het makkelijk om je onbenutte jaarruimte en reserveringsruimte te benutten voor je pensioen in de derde pijler. Dit is hoe we je ondersteunen:

• Gratis jaarruimtetool: bereken snel en eenvoudig je jaarruimte en ontdek hoeveel je fiscaal aftrekbaar kunt inleggen.
• Flexibele inleg: je bepaalt zelf hoeveel en wanneer je inlegt. Wil je een groter bedrag storten om reserveringsruimte te benutten? Dat kan.
• Vast lidmaatschap: je betaalt een vast bedrag per jaar in plaats van een percentage over je opgebouwde vermogen. Daarnaast beleg je tegen kostprijs, want wij verdienen niet aan je beleggingen.
• Duurzaam beleggen: je inleg wordt vanaf dag één belegd in duurzame ETF’s en green bonds.
• Persoonlijk contact: heb je vragen? Je krijgt een echt mens aan de telefoon, geen chatbot.

Wil je meer informatie of hulp bij het maken van een keuze? Maak een belafspraak of neem direct contact met ons op en je krijgt een echt mens aan de telefoon.

Dit artikel bevat algemene informatie en is geen individueel financieel of fiscaal advies.