7 oktober 2019

Slim omgaan met de fiscale oudedagreserve (FOR)

Wat is de FOR?

FOR staat voor (Fiscale) OudedagsReserve en biedt IB-ondernemers (ZZP’ers en mensen met een VOF) de mogelijkheid een deel van de winst te reserveren voor – jawel – de oudedag.

  • Het is een percentage over de winst uit onderneming, dus vóór ondernemersaftrek.
  • Voor 2020 is dit percentage 9,44% van met een maximum van € 9.218.
  • Je betaalt geen inkomstenbelasting over de toename van je FOR.
  • Als je de FOR weer opneemt betaal je alsnog inkomstenbelasting.
  • Je kunt de FOR op elk moment afstorten naar een lijfrente.
  • Het is puur een boekhoudkundige reservering.
  • Het is uitstel van belasting, geen afstel.
  • De FOR is niet mogelijk voor DGA’s.
  • De FOR mag niet hoger worden dan het eigen vermogen in de onderneming.

Bij pensionering

De FOR valt vrij zodra je je onderneming staakt, bijvoorbeeld bij pensionering. Om te voorkomen dat je dan inkomstenbelasting moet betalen koop je een lijfrente aan. Als je die lijfrente laat uitkeren betaal je inkomstenbelasting over deze uitkeringen. Na het bereiken van de AOW-leeftijd betaal je over het algemeen minder inkomstenbelasting dan daarvoor. Je kunt de FOR voor je AOW leeftijd geheel of gedeeltelijk afstorten als lijfrente.

FOR & BrightPensioen

Lijfrente en FOR hebben nauw verband met elkaar. De fiscale ruimte die je hebt voor jouw Bright pensioenrekening, wordt beïnvloed door eventuele toe – of afname van je FOR.

Neemt deze toe, dan wordt je jaarruimte voor lijfrente kleiner. Neemt deze af dan wordt deze groter. Je kunt je FOR op ieder moment geheel of gedeeltelijk overhevelen naar BrightPensioen.

Verschillen tussen FOR en lijfrente.

1. fiscaal

Fiscale Oudedagsreserve bouw je op in het lopende jaar terwijl de fiscale ruimte voor lijfrente – en dus voor BrightPensioen – gebaseerd is op je inkomen van het jaar daarvoor.

Daarom heb je als ondernemer het eerste jaar meestal weinig of geen jaarruimte. Je kunt gedurende je eerste jaar wel een FOR opbouwen, want deze is gebaseerd op de winst uit datzelfde jaar. Daarnaast verschilt de hoogte van de fiscale ruimte. Voor 2020 is de FOR 9,44% over je gehele winst. De jaarruimte is 13,3% over je winst minus € 12.472 (de AOW franchise)

Verschil 2: flexibiliteit

Lijfrente mag je alleen aanspreken bij pensionering of bij langdurige arbeidsongeschiktheid. Wil je het toch opnemen voor andere doeleinden, betaal je naast de inkomstenbelasting een boete (de revisierente) aan de belastingdienst.
Met de FOR ben je flexibeler. Je kunt deze eerder aanspreken door deze te laten ‘vrijvallen’. Je FOR vermindert en je inkomen neemt met hetzelfde bedrag toe. Bij het opnemen betaal je wel de inkomstenbelasting maar geen revisierente.

Verschil 3: veiligheid

Geld dat je hebt weggezet in een lijfrente staat veilig voor de bijstandstoets. Mocht het niet goed gaan met jouw bedrijf en je wilt aanspraak maken op de bijstand, dan hoef je dit potje niet eerst op te makken.
Het vermogen in de FOR staat niet veilig voor de bijstandstoets of andere schuldeisers. Mocht jouw bedrijf failliet gaan maakt eerst de belastingdienst aanspraak op de te vorderen inkomstenbelasting en ook andere schuldeisers kunnen hier aanspraak op maken.

Verschil 4: rendement

Je betaalt geen belasting over het rendement op jouw lijfrentekapitaal.
Het rendement dat je maakt op het bedrag dat je aan FOR hebt staan wordt bij je inkomen geteld en daarover betaal wel belasting.

Verschil 5: hoeveelheid

Er geldt geen limiet voor de hoogte van je pot met lijfrente.
Je FOR mag niet groter worden dan het eigen vermogen in jouw bedrijf. De FOR is dus niet geschikt of bedoeld om je volledige pensioen mee op te bouwen.

Zo ga je slim om met de FOR

Vanwege deze voor- en nadelen van zowel de FOR als lijfrente, kan het slim zijn deze gecombineerd te gebruiken. De FOR is geschikt als financiële buffer bij de start van je bedrijf. Als je nog huiverig bent je geld definitief vast te zetten.

Het is uiteraard verstandig dit geld ook daadwerkelijk apart te zetten. Bijvoorbeeld op een beleggingsrekening bij Bright. Heb je eenmaal een buffer waar jij je prettig bij voelt, dan kun je  (een deel van) je FOR overhevelen naar je pensioen (lijfrente) rekening. Je jaarlijks een deel van je FOR ‘afromen’ en naar je Bright pensioenrekening overzetten.

Op deze manier maak je gebruik van de flexibiliteit van de FOR én van alle overige voordelen op het gebied van veiligheid en rendement van pensioen opbouwen bij BrightPensioen.

Waar moet je op letten

  • Als je jouw bedrijf staakt ben je inkomstenbelasting verschuldigd over de vrijvallende FOR. Niet alleen wanneer je met pensioen gaat, maar ook als je je bedrijf om andere redenen staakt (of moet staken…). Zorg er daarom voor dat het geld echt opzij zet.
  • Je moet voldoen aan het urencriterium. Je moet kunnen aantonen dat je daadwerkelijk 1.225 uur per jaar in je eenmanszaak werkt. Hou een urenregistratie bij zodat je dit kunt aantonen.
  • Als in dit kalenderjaar en het vorige kalenderjaar niet aan het urencriterium wordt voldaan dan zal de oudedagsreserve afnemen wanneer de oudedagsreserve hoger is dan het ondernemingsvermogen.
  • Vraag advies bij je boekhouder of financieel adviseur voordat je bepaalde stappen neemt.